Είδαμε την παράσταση ‘To Σημειωματάριο’ στη Θεατρική Σκηνή Αντώνη Αντωνίου
Σε ένα loft, κάπου στο Παρίσι, κατοικεί ο Ζαν Ζακ, ένας ώριμος άνδρας, τακτικός και μεθοδικός, με μια πολύ καλή δουλειά (είναι δικηγόρος) και μεγάλη επιτυχία στις γυναίκες, όπως ισχυρίζεται. Καταγράφει σε ένα σημειωματάριο, μάλιστα, με πολύ μεγάλη σπουδή, τις κατακτήσεις του, για να έχει ένα είδος αρχείου των πεπραγμένων του.
Μια μέρα εισβάλλει στο διαμέρισμά του, από τη μισάνοιχτη πόρτα, μια γυναίκα με τη βαλίτσα της και δικαιολογεί την πράξη της ως μια κίνηση απελπισίας, καθώς κουράστηκε να ψάχνει κάποιον από όροφο σε όροφο και έχει ανάγκη ξεκούρασης.
Ο Ζαν φυσικά δεν το παίρνει και πολύ καλά αυτό, αλλά, καθώς έχει ένα σημαντικό επαγγελματικό ραντεβού, της επιτρέπει να μείνει για λίγο, με την υπόσχεση να κλείσει, φεύγοντας, την πόρτα πίσω της και να μην την αφήσει ανοιχτή, όπως η προηγούμενη “φιλοξενούμενή” του. Η Σουζάν (η άγνωστη της πόρτας) δεν έχει καθόλου τις συνήθειες του Ζαν, αλλά, αντιθέτως, είναι ακατάστατη, επιπόλαιη και δείχνει να ζει για τη στιγμή, αδιαφορώντας για το μέλλον. Όταν επιστρέφει ο Ζαν στο διαμέρισμά του, διαπιστώνει πως η γυναίκα βρίσκεται ακόμη εκεί, του έχει μαγειρέψει, κοιμάται στο κρεβάτι του και έχει διαβάσει το σημειωματάριό του!
Οι διάλογοι που ακολουθούν είναι γεμάτοι ένταση, πνευματώδες χιούμορ, αλλά και μια υποκρύπτουσα τρυφερότητα. Με όλα αυτά, η Σουζάν επιτυγχάνει να παραμείνει για μια μέρα ακόμη και ο Ζαν, για κάποιο απροσδιόριστο λόγο, δεν το παίρνει και τόσο στραβά! Η μία μέρα θα γίνει τρεις και θα επηρεάσει σε τέτοιο βαθμό τη ζωή του οικοδεσπότη της, που θα τον δούμε να κάνει πράγματα που ήθελε από καιρό, αλλά δεν έβρισκε το θάρρος. Στο τέλος, αυτή η σύγκρουση των δύο διαφορετικών ανθρώπων αφήνει την όσμωση ενός έρωτα που κανείς εκ των δύο δεν θα μπορούσε να φανταστεί, με τον Ζαν να ζητάει από τη Σουζάν να μείνει όσο θέλει στο σπίτι.
Η παράσταση είναι μια κωμωδία δωματίου για δύο πρόσωπα, αφού όλα συμβαίνουν σε ένα πολύ μικρό διαμέρισμα. Εξαρχής μου κίνησε την περιέργεια για το “πού το πάει ο ποιητής”, μιας και δεν γνώριζα το έργο και όλη η εξέλιξή του μου φαινόταν ιδιαιτέρως σουρεαλιστική – πόσο συχνά μπορεί κάποιος άγνωστος να μπει στο σπίτι μας, με μια βαλίτσα στο χέρι κι εμείς να μην ειδοποιήσουμε τις αρχές για να τον συλλάβουν;
Φυσικά, στο θέατρο μπορούν να συμβούν τα πάντα, οπότε παρακολούθησα με ενδιαφέρον και ομολογώ πως γέλασα αρκετές φορές με τους διαλόγους των δυο ηρώων, που ήταν ακραία αντίθετοι ως χαρακτήρες. Στο τέλος της παράστασης, είχα αρχικά την αίσθηση πως είδα ένα παιχνίδι αναθέρμανσης της σχέσης ενός ζευγαριού και όχι ένα πραγματικό περιστατικό, κάτι δηλαδή σαν τον “Εραστή” του Πίντερ. Λίγες μέρες αργότερα, μεταπείστηκα και έκανα δεύτερες σκέψεις για το ενδεχόμενο να παρακολουθήσαμε κάτι σαν αυτά που λες πως δεν συμβαίνουν κάθε μέρα στη ζωή. Ακόμη δεν έχω καταλήξει!
Σκηνοθετικά, ο Αντώνης Αντωνίου κράτησε την ουσία του έργου και έδωσε έναν γρήγορο ρυθμό στην παράσταση, δουλεύοντας αρκετά με τα χαρακτηριστικά του κάθε χαρακτήρα και προσφέροντας μια υπέροχη θεατρική εμπειρία. Ο Νίκος Νίκας, ως Ζαν Ζακ, παρουσιάζει έναν ήρωα που ξεκινάει απογοητευμένος, φοβικός, με εξάρτηση από τη δουλειά και τις απαιτήσεις των πελατών του, αυστηρός με την τάξη και τη ζωή γενικά και συμβιβασμένος στον ρόλο του αγέραστου “άπιστου” γόη, που μάλλον κρύβει μια πικρία, γιατί δεν γνώρισε ποτέ το έτερον ήμισυ, και σταδιακά μεταμορφώνεται σε κάτι εντελώς καινούργιο. Η Ελένη Κούστα, η Σουζάν του έργου, δίνει μια αυθόρμητη, ανέμελη ηρωίδα, που δεν πολυκαίγεται για τη γνώμη των άλλων και έχει το ταλέντο να βλέπει πίσω τις μάσκες των ανθρώπων. Έτσι, η επαφή της με τον Ζαν λειτουργεί απελευθερωτικά για εκείνον και του ανοίγει το μυαλό και την καρδιά σε κόσμους που ίσως δεν γνώριζε. Ως σκηνικό δίδυμο έχουν εξαιρετική χημεία και είναι άκρως απολαυστικοί.
Να μην παραλείψω να μιλήσω για το υπέροχο σκηνικό του Νίκου Κασαπάκη, που δημιούργησε ένα κανονικό loft-studio επί σκηνής, όπου, μετά την έναρξη της παράστασης, συχνά ξεχνούσαμε ότι βλέπουμε θέατρο και αισθανόμασταν πως κρυφοκοιτάμε το απέναντι διαμέρισμα.
Για ακόμη μια φορά, η επίσκεψή μας στην κουκλίστικη Θεατρική Σκηνή της οδού Νάξου δεν μας απογοήτευσε, καθώς παρακολουθήσαμε μια εξαιρετική παράσταση, πολύ ευχάριστη, που σε δεύτερες και τρίτες αναγνώσεις μπορεί να σου δώσει αρκετή τροφή για σκέψη, αναλογιζόμενος πόσο Ζαν Ζακ ή Σουζάν είσαι στη ζωή σου και αν μπορείς να βρεις τη χρυσή ισορροπία που τελικά κερδίζει.
Περισσότερα εδώ.
Θοδωρής Κ., Μάρτιος 2026
