Είδαμε την παράσταση ‘Πείραμα Νο.4’ στο Θέατρο Μικρό Γκλόρια

Στο Πείραμα Νο.4, σε κείμενο και σκηνοθεσία Σταμάτη Πακάκη, δεν παρακολουθείς απλώς μια παράσταση, αλλά «κινδυνεύεις» ανά πάσα στιγμή να βρεθείς όρθιος, με ένα μπαλόνι στο χέρι ή να συμμετέχεις σε κάτι που δεν ξέρεις αν είναι παιχνίδι, σκηνή ή κοινωνικό σχόλιο.

Από τα πρώτα λεπτά γίνεται σαφές ότι η παράσταση δεν ενδιαφέρεται για τη διατήρηση της κλασικής θεατρικής σύμβασης, καθώς το όριο σκηνής και πλατείας είναι ρευστό, επισφαλές και διαρκώς υπό διαπραγμάτευση. Ο δε θεατής δεν προστατεύεται από το σκοτάδι της ανωνυμίας, αλλά, αντιθέτως, καλείται να εκτεθεί, να κινηθεί, να αντιδράσει ή να αντισταθεί. Και ακριβώς εκεί βρίσκεται και το ενδιαφέρον του Πειράματος 4.

Η διαδραστικότητα δεν λειτουργεί ως ευκαιριακό trick εντυπωσιασμού, αλλά ως βασικός δραματουργικός άξονας. Καπελάκια party και μπαλόνια μοιράζονται στο κοινό, που καλείται να τα φουσκώσει, θεατές σηκώνονται από τη θέση τους για να συμμετέχουν σε μικρά επεισόδια της παράστασης και όλο και κάποιος Μάριος θα τραβήξει την προσοχή του Πακάκη και θα γίνει η αναφορά του σε όλη την παράσταση. Έτσι, αρκετές φορές η σκηνική δράση τροφοδοτείται από τις αντιδράσεις της πλατείας: την προθυμία, την αμηχανία, την αδεξιότητα, αλλά και την άρνηση, προκαλώντας κρίσεις γέλιου.

Η διάδραση, φαινομενικά χαριτωμένη, είναι στην πραγματικότητα αποκαλυπτική, μιας και δεν είναι υποχρεωτική ούτε ομοιόμορφη, καθώς δεν είναι όλοι φτιαγμένοι για συμμετοχή και αυτό δεν ακυρώνει τη θεατρική πράξη. Αντιθέτως, την εμπλουτίζει. Κι έτσι η μη συμμετοχή, η αμηχανία, ακόμη και η «αποτυχία» γίνονται υλικό-θησαυρός στα χέρια των ηθοποιών.

Όσο για μένα; Δεν έχω παράπονο. Ο Πακάκης με «περιποιήθηκε» δεόντως, καθώς η παρουσία μιας reviewer από μόνη της δηλώνει παρατήρηση, κριτική εγρήγορση, ίσως και απειλή. Ήταν λοιπόν να μη δει το μπλοκάκι που σημείωνα… Μέχρι που με σήκωσε για να συμμετέχω σε μια σκηνή, μιας και είχε έρθει η ώρα να λάμψω κι εγώ (όπως είπε), αλλά η σκηνική αυτή λάμψη μου διακόπηκε άμεσα κι επέστρεψα (απογοητευμένη) στη θέση μου, με το σχόλιο ότι είμαι παντελώς άσχετη με το ζητούμενο του παιχνιδιού. Στο δια ταύτα: δεν πρόλαβα να λάμψω.

∞

Τέσσερις εντελώς διαφορετικοί άνθρωποι — μια drag queen (η Καταιγίδα Τραμοντάνα), μια συνωμοσιολόγος (η Σούλα από τα Σούρμενα), μια influencer (η γνωστή Λάουρα) και ένας ωμός ρεαλιστής (ο Σάκης Παπαδόπουλος)— επιλέγονται μέσω των social media για να συμμετάσχουν στο Πείραμα Νο.4: ένα κοινωνικό πείραμα που διεξάγεται μπροστά σε ζωντανό κοινό, με έπαθλο 5.000€.

Σύντομα όμως καταλαβαίνουν πως κάτι δεν πάει καλά. Ένα μυστηριώδες σύστημα τους παρακολουθεί, τους κατευθύνει, τους προκαλεί. Ένας άντρας -η φωνή του Πειράματος- κινεί τα νήματα και ορίζει τους κανόνες του παιχνιδιού, σύμφωνα πάντα με τις εντολές του Εγκεφάλου!

∞

Ο Σταμάτης Πακάκης, στον ρόλο της Καταιγίδας Τραμοντάνα, κινείται με άνεση μέσα σε αυτό το ρευστό πεδίο (και πάνω στα πάρα πολύ ψηλά τακούνια του), διαχειριζόμενος το απρόβλεπτο του κοινού με ευστροφία και αμεσότητα, ενώ το «παίξιμο» με τους θεατές δεν είναι επιθετικό ούτε αμήχανο, αλλά είναι συνειδητό, με σαφή επίγνωση των ορίων. Η παράσταση εξάλλου δεν επιδιώκει να εκθέσει, αλλά να αποκαλύψει.

Ο Κωνσταντίνος Τσιμούρης, με απαράμιλλη χάρη, στον ρόλο της φωνής του Πειράματος, λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος και παρουσιάζει τους 4 που συμμετέχουν στο Πείραμα, η Κατερίνα Πεφτίτση (στον ρόλο της συνωμοσιολόγου Σούλας από τα Σούρμενα) αποδίδει πειστικά τον σε κόντρα με την προσωπικότητα της ρόλο, η Αλεξία Παπαθανασίου (στον ρόλο της influencer Λάουρα) καταθέτει την ομορφιά και το ταλέντο της και ο Νάσος Φρίγγης (στον ρόλο του Σάκη Παπαδόπουλου) ερμηνεύει με ωμό ρεαλισμό τον ρόλο του. Και όλοι τους ακολουθούν με συνέπεια το ίδιο σκηνικό ήθος, επιτρέποντας στο Πείραμα να εξελίσσεται συλλογικά και όχι ως άθροισμα σόλο στιγμών. Και οι τέσσερις πρωταγωνιστές ενσαρκώνουν τις ισάριθμες, αναγνωρίσιμες κοινωνικές περσόνες, όχι ως ψυχολογικά ολοκληρωμένους χαρακτήρες, αλλά ως τύπους που αντλούν τη δύναμή τους από την υπερβολή, κι έτσι κάθε ρόλος λειτουργεί σαν ένα διαφορετικό «δείγμα» του πειράματος.

∞

Το Πείραμα Νο.4 είναι μια καθαρά κωμική, αλλά όχι αθώα, άσκηση πάνω στη συλλογική μας συμπεριφορά. Πίσω από το γέλιο, τα μπαλόνια και τον χορό, υποβόσκουν ερωτήματα που αφορούν αυτά που βιώνουμε στο σήμερα. Πόσο «ψεκασμένοι» είμαστε, πόσο συμμετέχουμε στις επιταγές του σήμερα και πότε η συμμετοχή γίνεται απλώς μια ακόμα κοινωνική σύμβαση. Η απάντηση δεν δίνεται. Απλώς δοκιμάζεται. Για δύο ακόμη παραστάσεις, στο Θέατρο Μικρό Γκλόρια.

Περισσότερα εδώ.

Έλενα Χατζοπούλου, Δεκέμβριος 2025