Είδαμε την παράσταση ‘Επαρχία’ στο Θέατρο Οδού Κυκλάδων – ‘Λευτέρης Βογιατζής’
Αν έχεις γεννηθεί στην πόλη, σε μια μεγάλη πόλη, πιο σωστά, και όλη σου η εμπειρία από τη ζωή στην ελληνική “περιφέρεια” είναι κάποιες εκδρομές σε περιόδους γιορτών ή διακοπών, η μόνη σου πληροφόρηση για τη ζωή εκεί είναι κάποια άρθρα και κάποιες τηλεοπτικές αναφορές, σε εκπομπές ή ρεπορτάζ. Δεν μπορείς όμως να καταλάβεις γιατί, ενώ όλοι βρίζουν και καταριώνται την ώρα και τη στιγμή που γεννήθηκαν ή βρέθηκαν εκεί, δεν παίρνουν την απόφαση να φύγουν… έλα ρε φίλε, τι λες τώρα; Θες να μας πεις ότι η ζωή σου είναι κουστουμάκι ραμμένο στα μέτρα σου και είσαι τέρμα ευχαριστημένος; Εσύ πόσο εύκολα πράττεις κάτι κόντρα σε αυτό που είσαι “προγραμματισμένος” να κάνεις;
Νομός Πιερίας – Βρίσκεται στο νότιο τμήμα της Μακεδονίας (Κεντρική Μακεδονία). Πρωτεύουσά της είναι η Κατερίνη. Η ονομασία Πιερία προέρχεται από την αρχαία φυλή και την αρχαία χώρα της Πιερίδος. Στην Πιερία, υπάρχουν πολλές τοποθεσίες αρχαιολογικού ενδιαφέροντος, όπως το Δίον, η Πύδνα, τα Παλιάμπελα Κολινδρού και ο Πλαταμώνας. Η Πιερία είναι επίσης πατρίδα του Ορφέα και των Μουσών. Ο Όλυμπος, το ψηλότερο βουνό της Ελλάδας και έδρα των Ελλήνων θεών, υψώνεται στο νότιο μέρος της Πιερίας. Τα Πιέρια Όρη βρίσκονται στα δυτικά. Ο πληθυσμός παρουσιάζει αυξητική τάση, ενώ το μεταναστευτικό ρεύμα των Πιεριωτών είναι περιορισμένο (πηγή el.wikipedia.org).
Εκεί διαδραματίζεται η υπόθεση του νέου έργου του Μιχάλη Βιρβιδάκη, σε κάποιο μέρος, μια κωμόπολη πιθανόν, κοντά στον εθνικό δρόμο, ένα όμορφο ειδυλλιακό μέρος περιτριγυρισμένο από ελαιώνες. Όλα αυτά για τον επισκέπτη, γιατί για τους νέους της περιοχής ο τόπος είναι σαν επίγεια κόλαση. Παγιδευμένοι σε μια ζωή που δεν τους υπόσχεται τίποτα, αν δεν έχουν τις πλάτες του μπαμπά ή κάποιοι άλλου, μόνες διέξοδοι για αυτά τα παιδιά η τοπική ποδοσφαιρική ομάδα – οι επιτυχίες και οι αποτυχίες της είναι και δικές τους – και οι παρέες. Άλλες συντροφιές κάνουν όνειρα για μια καλύτερη ζωή, με αγώνα και διεκδίκηση όσων ευκαιρίων θα φτιάξουν οι ίδιοι, άλλες βολεύονται στα καθημερινά και στο σλόγκαν “δουλίτσα να υπάρχει” και κάποιοι άλλοι την ψάχνουν λίγο παραπάνω και ζητάνε, μέσα από την “επανάσταση” που σχεδιάζουν, να δώσουν ένα ξεκάθαρο μήνυμα σε όλη την κοινωνία.
Παραμονές γιορτών και η συντροφιά του Γαληνού, του Σάκη και του Ίγκυ ρυθμίζει τις τελευταίες λεπτομέρειες του σχεδίου, που έχει συλλάβει ο Γαληνός και θα πέσει σαν μετεωρίτης στη λίμνη της καθημερινότητας του τόπου. Παράλληλα, έχουν και τα τσιγαριλίκια τους για να φτιάχνουν κεφάλι – “δώρο” του Τάκη. Ο Τάκης είναι μπάτσος – θα πάρει προγωγή προσεχώς, γιατί συνέλαβε ένα βαποράκι με μεγάλη ποσότητα ναρκωτικών. Τη νύχτα της σύλληψης “ψείρισε” κάτι από το εμπόρευμα για να το σπρώξει στην πιάτσα προς ίδιον όφελος (δεν το έχει κάνει πρώτη φορά), αλλά για κακή του τύχη εκεί γύρω βρισκόταν κρυμμένος ο Ίγκυ που με τη σειρά του, απαλλοτρίωσε το “χορταράκι” από την κρυψώνα που το έβαλε ο Τάκης (και τώρα το χαίρεται με τα κολλητάρια του). Ο Σάκης, απο τους τρεις, είναι ο πιο επιφυλακτικός, γιατί την τελευταία φορά που θέλησαν να κάνουν κάτι για να βγάλουν ένα χαρτζιλίκι, τα πράγματα δεν πήγαν και πολύ καλά – ο Σάκης, γιος του τοπικού βουλευτή, μαθητής άριστος και φέρελπις δικηγόρος, σύμφωνα με τα σχέδια της οικογένειάς του, αν φυσικά, αντί να προτιμα το γήπεδο με τους φίλους του, καθόταν να διαβάσει… Ο Ίγκυ (κατά κόσμον, Ηλίας), ο γιος του παπά της περιοχής, τον καθησυχάζει πως όλα θα πάνε αυτήν τη φορά κατ’ευχήν και ο θεωρητικός της παρέας, Γαληνός, στο υπόγειο διαμέρισμα του οποίου συναντιόνται, τον διαβεβαιώνει πως η ληστεία στην τράπεζα που σχεδιάζουν θα αφήσει εποχή!
Ταυτόχρονα, μέσα από τα λόγια των τριών νεαρών και παράλληλες σκηνές, βλέπουμε και τα πρόσωπα που ορίζουν αυτό που λέμε περιβάλλον – ο βουλευτής πατέρας, που είναι τέρμα χωμένος στα κυκλώματα και τη διαπλοκή, που “πουλάει” το τρίπτυχο “πατρίς, θρησκεία, οικογένεια” και ο ίδιος το κουρελιάζει διαρκώς, την ερωμένη του νεαρή πόρνη, που ονειρεύεται ένα μεγάλο ταξίδι χωρίς επιστροφή, σε μια χώρα που κανείς δεν θα τη γνωρίζει, την κολλητή της πρώην του Τάκη (που ακόμα τη γουστάρει, αλλά εκείνη όχι, και γνωρίζει αρκετά για τις παράνομες δραστηριότητές του, τόσα ώστε να του καταστρέψουν τη ζωή) – ένα κορίτσι που βρήκε επιτέλους το “σωστό” αγόρι με την στολή, που θα την αποκαταστήσει και, από τις περιγραφές, μαθαίνουμε τα μυστικά των οικογενειών των ηρώων… είπαμε, η επαρχία έχει πολλά μυστικά, που πολλοί γνωρίζουν ή αποτελούν κομμάτι τους, αλλά κανείς δεν μιλάει ποτέ γι’αυτά.
Όταν πλησιάζει η μεγάλη μέρα για το σχέδιο των τριών αγοριών, σαν κάρμα, σχέσεις ξεδιαλύνονται, εσωτερικά τραύματα βγαίνουν στο φως και ομολογίες που δεν τολμούσαν οι ήρωες να κάνουν, βρίσκουν τα λόγια για να ακουστούν. Στο τέλος της ημέρας, το σχέδιό τους πετυχαίνει και οι ταγοί της εξουσίας στην επαρχιακή πόλη, προσπαθούν με τα συμβατικά τους όπλα, να τους αντιμετωπίσουν… είναι αυτό αρκετό; Θα καταφέρουν κάτι άραγε;
Ο Γιώργος Σκεύας παραλαμβάνει ένα εξαιρετικό κείμενο, με αρκετά κωμικά στοιχεία και ήρωες ανθρώπους της διπλανής πόρτας, πρόσωπα που έχουμε δει ή γνωρίζουμε σχεδόν όλοι και παρουσιάζονται σε όλη την “κανονικότητά” τους. Επιλέγει μια κινηματογραφική προσέγγιση – ταυτόχρονα, έχει την επιμέλεια για τον αφαιρετικό σκηνικό χώρο και τα κοστούμια της παράστασης – με μικρές σκηνές που μπαίνουν μέσα σε άλλες ή προλέγουν αυτά που θα δούμε μετά ή εκείνα που χρειάζεται να γνωρίζουμε για να αντιληφθούμε καλύτερα τους ήρωες και την ψυχοσύνθεσή τους. Έχοντας τη γνώση πως αυτών των ανθρώπων οι κύκλοι της ζωής τους τεμνονται και συναντιούνται – κάτι που με μια πρώτη ματιά δεν το φαντάζεσαι – δημιουργεί τον χώρο που συντελούνται τα γεγονότα, εστιάζοντας στα αίτια που οδηγούν τα πρόσωπα στις όποιες πράξεις. Προβάλλει, έμμεσα, το κοινωνικό αδιέξοδο που βρίσκονται όλοι ανεξαιρέτως, με τις εκφράσεις, την κίνηση, τον τρόπο που συμπεριφέρονται επί σκηνής οι ήρωές μας και κάνει ένα υπόγειο σχόλιο για τις “συνεργίες” που δημιουργούνται σε κάθε κοινωνική ομάδα και αυτά που τις προκαλούν.
Ερμηνευτικά, ξεχωρίζει ο Τάσος Λέκκας, ως Ίγκυ, που διαχειρίζεται, χωρίς να διακωμωδεί, τη δυσκολία στην ομιλία του ήρωα και αποτελεί συνάμα τον πιο συναισθηματικό της παρέας των τριών φίλων, έναν άνθρωπο που κουβαλάει ένα υποσυνειδήτο έλλειμμα αγάπης και ένα μεγάλο γιατί, που κανείς δεν μπορεί να του απαντήσει. Εξίσου καλός και ο Δημήτρης Αποστολόπουλος, ως Σάκης, ο γιος του βουλευτή, που ψάχνει έναν τρόπο να αντιδράσει στη συμπεριφορά του πατέρα του και όσα εκείνος αντιπροσωπεύει. Τέλος, ο θεωρητικός της παρέας, ο Γαβρίλης, ενσαρκώνεται από τον Απόστολο Καμιτσάκη, που επιτυχημένα αποδίδει τον νέο που αισθάνεται παγιδευμένος στον χώρο και τον χρόνο που ζει και ζητάει να ακουστεί η φωνή του με κάθε τρόπο.
Ο Ορέστης Τζιόβας είναι εξαίσιος ως αστυνομικός, που έχει χρόνια εμπλοκή σε παράνομες ενέργειες, που δύσκολα μπορούν να αποδειχθούν και, ταυτόχρονα, η επιβράβευση από το Σώμα έρχεται να του δώσει την ψευδαίσθηση της επιβράβευσης – ειδικά στην πρώτη του σκηνή, που αποκαλύπτεται όλη η ερωτική του ζωή και συμπεριφορά, μαζί με το πού διαθέτει τα προϊόντα του εγκλήματος μάς εξέπληξε. Η Γρηγορία Μεθενίτη, ως νεαρή πόρνη, μας έδωσε την εντύπωση, αρχικά, ενός ατόμου με χαμηλή αυτοπεποίθηση που μπλέκει πάντα με τα λάθος άτομα, μέχρι τη στιγμή της σκηνής στο σπίτι του Γαβρίλη, όπου μας ανατρίχιασε με την περιγραφή της ζωής της και των συνθηκών που την έφεραν σε αυτήν τη μοίρα, όχι μόνο με τη φωνή, αλλά και με την κίνηση και τις εκφράσεις της. Ο Νίκος Αρβανίτης, ως βουλευτής-πατέρας του Σάκη, κατόρθωσε να γίνει απόλυτα μισητός, αποτυπώνοντας με πειθώ το λαμόγιο που εκμεταλλεύεται τη θέση του και συμπεριφερεται σε όλους γύρω του σαν να αποτελούν ιδιοκτησία του. Τέλος, η Δήμητρα Βήττα, ως Βούλα – πρώην σύντροφος Τακη, στο πέρασμά της έδωσε αυτό που της ζητήθηκε, την πληροφορία για τον αστυνομικό, για να ολοκληρώσουμε το παζλ του και να μην έχουμε καμία αμφιβολία για την προσωπικότητά του.
H παράσταση που παρακολουθήσαμε, δικαίωσε στο έπακρο της προσδοκίες μας και μπορώ να ομολογήσω ότι, τρόπον τινά, τις ξεπέρασε, καθώς όλη η αισθητική και η ατμόσφαιρά της, μας κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον σε όλη τη διάρκειά της. Η συγχρονη πραγματικότητα, που αποτυπώνει το κείμενο, ευτύχησε να παρουσιαστεί επί σκηνής με έναν δωρικό τρόπο, από πλευράς σκηνογραφίας, αλλά πλούσιο σε ερμηνείες. Όλη η διανομή κρίνεται απόλυτα επιτυχημένη. Τα νοήματα και τα μηνύματα που λαμβάνει το κοινό είναι πολλαπλά και αφιλτράριστα, δίνουν τροφή για προβληματισμό και σκέψη, για τις συνθήκες που διαμορφώνουν οι πολιτικές και κοινωνικές διεργασίες για το μεγάλο κομμάτι του λαού, που δείχνει αδύναμο, όχι μονο να γίνει μέρος των εξελίξεων, αλλά και να καταφέρει να κάνει κάτι διαφορετικό από αυτό που η εργαλειοποίηση και οι αποφάσεις των ισχυρών έχουν προδιαγράψει… Διεκδικεί επάξια μια θέση στη δεκάδα των πολύ καλών παραστάσεων που είδαμε φέτος και προλαβαίνετε ακόμα να κλείσετε εισιτήριο, καθώς αυτήν την εβδομάδα ολοκληρώνει τον κύκλο της.
Περισσότερα εδώ.
Θοδωρής Κ., Απρίλιος 2022
