Είδαμε την παράσταση ‘Διγενής Ακρίτης, στα όρια’ στο θέατρο 104
Ο Διγενής Ακρίτης, μου φέρνει αναμνήσεις από το σχολείο, τη μάχη με τον Χάρο στα μαρμαρένια αλώνια, το δημοτικό και το ποίημα του Παλαμά.
Έχω μια γνώση του έπους του Βασίλειου Διγενή Ακρίτη, που, στα βυζαντινά χρόνια, προστάτευε τα σύνορα της αυτοκρατορίας στην Κρήτη, με τον στρατό του (η λαϊκή μούσα τού είχε προσδώσει μυθικές διαστάσεις, ως ήρωα, τόσο, που συχνά τα “φανταράκια” παραλείπονταν εντελώς στις αφηγήσεις).
Η πρόσκληση να δω την παράσταση ‘Διγενής Ακρίτης, στα όρια’, με χαροποίησε, γιατί αγαπώ οτιδήποτε έχει τη νότα του λαογραφικού στοιχείου μέσα του. Με ξένισε λίγο η εισαγωγή του έργου, καθώς δε θυμόμουνα τον Διγενή να παίζει σκάκι με τον θάνατο, αλλά θυμήθηκα ότι η παράσταση έχει μπολιαστεί με στοιχεία από την Έβδομη σφραγίδα’ του Μπέργκμαν (δάνειο από την ταινία, αυτό με το σκάκι), αλλά και τον ‘Λάμπρο’ του Διονυσίου Σολωμού.
Όλη η δράση εξελίσσεται στο Black Box του 104 (στο Γκάζι), με μηδενικά σκηνικά – ένα κόκκινο μαντήλι δεν το θεωρείς σκηνικό αντικείμενο – με τρεις άνδρες που υποδύονται όλους τους ρόλους, με μοναδικά εργαλεία τα φώτα και την κίνηση.
Οι τρεις πρωταγωνιστές-ραψωδοί, με ενα κείμενο σε δεκαπεντασύλλαβο στίχο, στέκονται απέναντι στους θεατές και, στην κυριολεξία, το κοινό, στη διάρκεια της παράστασης, απογειώνεται μαζί τους και ξεχνάει τον χώρο και τον χρόνο που βρίσκεται. Ζει ζωντανά όλη την ιστορία, από την αρχική γνωριμία των γονιών του Διγενή, μέχρι τον θάνατό του. Χάνει την αίσθηση ότι είναι σε ένα “κουτί”, και μεταφέρεται στα πανέμορφα κρητικά τοπία της ιστορίας, καταλαμβανόμενο από την ίδια διονυσιακή ευφορία των ηθοποιών (πόσο ξεσηκωτικό αυτο το ‘(Χ)έι!’ στον χορό τους!), και βλέπει μάχες με πειρατές, θηρία, κάθε είδους εχθρούς και παίρνει δυνατά το μήνυμα του κειμένου – να ζήσουμε την κάθε μέρα με ένταση και ζωντάνια, σαν να είναι η τελευταία μας και να μην τρέμουμε το αντάμωμα με τον θάνατο, αλλά να τον καλωσορίσουμε σαν έρθει η ώρα του, πλήρεις ημερών και εμπειριών.
O Ιωσήφ Ιωσηφίδης, o Κωνσταντίνος Πασσάς και o Αλέξανδρος Τούντας καταφέρνουν, με το τίποτα, το απόλυτο πραγματικά. Απίστευτη χημεία και ενέργεια, σε μια αρκετά κοπιαστική παράσταση (τι να μετρήσω..; – έμμετρο κειμενο, σωματικό θέατρο, ήχους που αναπαράγονται τους ίδιους), με σύμμαχο την απίστευτη κίνησή τους και τα εξαιρετικά φώτα. Σπάνια βρίσκεις τόσο δεμένες ομάδες, που δεν ξεχωρίζεις μετα την αυλαία, κάποιον περισσότερο και κάποιον λιγότερο.
Όλα τα εύσημα φυσικά, πάνε στην σκηνοθέτιδα της παράστασης, την Σοφία Καραγιάννη, που εχει κάνει και τη δραματουργικη επεξεργασία της, που έχει στήσει, με ξεχωριστή φροντίδα, το εγχείρημα της παρουσίασης ενός από τα πιο ξεχωριστά κείμενα της ελληνικής γραμματείας. Όλα τα μηνύματα περνάνε αβίαστα στο κοινό και θα ήταν πολύ ωφέλιμο αυτό το έργο, να παρουσιαστεί και σε άλλες πόλεις, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, για να επικοινωνήσει όλες τις αλήθειες του.
Κι επειδή τελειώνει η εν Αθήναις παρουσίασή του, σπεύσατε στο 104 για τις δύο τελευταίες παραστάσεις ή όπου αλλού το συναντήσετε στον δρόμο σας, γιατί από αυτήν τη συνάντηση με τον Διγενή Ακρίτη, θα βγείτε πολλαπλά κερδισμένοι και ίσως θα δείτε πολλά από αυτά που καθημερινά μας βασανίζουν, ότι τελικά δεν είναι τόσο μεγάλης αξίας…
Περισσότερα εδώ.
Theodore a.k.a. Evil Chef, Ιανουάριος 2019
