Είδαμε την παράσταση ‘Το νησί των σκλάβων’ στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης

Πόσο επίκαιρο μπορεί να είναι ένα έργο του 1725; Με αυτή την ερώτηση στο κεφάλι βρεθήκαμε στο Υπόγειο για την παράσταση ‘Το νησί των σκλάβων’, στην επίσημη πρεμιέρα της. Δεν γνωρίζαμε πολλά για το έργο κι έτσι πήγαμε από πριν διαβασμένοι… σε ένα νησί ναυαγούν 4 άνθρωποι – 2 αφεντάδες κι οι 2 υποτακτικοί τους. Για κακή τύχη των πρώτων, το νησί κατοικείται απο πρώην σκλάβους της πόλης της Αθήνας, που έχουν εφαρμόσει ένα ιδιοτυπο κανόνα – όταν ναυαγήσει κάποιος εκεί με υπηρέτη στην κατοχή του, αυτομάτως ελευθερώνεται ο σκλάβος κι ο πρωην αφέντης γίνεται δούλος.

Ο διοικητής του νησιού αποφασίζει πότε η δοκιμασία τελειώνει και για τη τυχη των πρώην ισχυρών. Και στη σκηνή του Υπόγειου βρήκαμε τους 4 ναυαγούς, όχι όμως τον διοικητή – αυτός βρισκόταν εκεί ως φωνή που έδινε εντολές. Σε ένα σκηνικό που δε θύμιζε νησί, αφού η σκηνοθέτιδα θέλησε να παρουσιάσει τον ανθρώπο σε διάφορες καταστάσεις, είδαμε την αλλαγή των ρόλων και την αντίδραση των ηρώων. 

Οι βασανιζόμενοι του χθες γίνανε βασανιστές του σήμερα, ζητώντας με το επιχείρημα της αντίληψης του πόνου που έζησαν από τους μέχρι πριν λίγο καιρό αφέντες, μια ιδιότυπη δικαιοσύνη… ένα ξεπλήρωμα του κακού που είχαν υποστεί. Οι διδαχές περί συγχώρεσης δεν υπάρχουν εδώ, αφού το ναρκωτικό της εξουσίας αποδεικνύεται πιο ισχυρό. Κάποια στιγμή, σε μια κρίση αυτογνωσίας, ο άνδρας – υπηρέτης αντιλαμβάνεται πως αυτός κι η έτερη ηρωίδα έχουν μεταβληθεί σε κάτι χειρότερο από αυτό που βιωναν και ξαναλλάζουν θέσεις – με δική τους πρωτοβουλία – με τους πρώην ισχυρούς.

Η ψευδαίσθηση της κυριαρχίας αποδεικνύει πως οι 2 πλούσιοι δεν έμαθαν τίποτα από όσα προηγήθηκαν, απλά υπομέναν, λογαριάζοντας τα αντίποινα όταν ξαναγυρνούσε ο τροχός… μόνο που ξέχασαν ότι βρίσκονται στο νησί των σκλάβων, όπου δεν έχουν καμία απολύτως δύναμη και δεν ορίζουν ούτε τη ζωή τους….

Αποδείχτηκε θλιβερά επίκαιρο το έργο και θα παραμένει πάντα έτσι, καθώς δύσκολα η ανθρώπινη ψυχοσύνθεση θα μεταβληθεί… είμαστε και παραμένουμε το αγριότερο ζωο της φύσης (επιστρέφοντας σπίτι και σκεπτόμενος όσα στο μάθημα των Θρησκευτικών είχα ακούσει στα μαθητικά μου χρόνια, για τα κηρύγματα του λόγου του Θεού, κατέληξα πάλι πως αν όντως υπάρχει η τελική κρίση για τις οποίες μιλάνε οι θρησκείες, τότε αυτός ο κριτής θα έχει πολύ λίγους ως συντροφιά μετά το τελικό εκείνο ξεκαθάρισμα…).

Ερμηνευτικά, δεν μπορώ να ξεχωρίσω κάποιον απο τους 4 ηθοποιούς που απέδωσαν πολύ καλά τους ρόλους τους. Θα πω ότι στα δίδυμα υπηρετών-αφεντάδων με κέρδισαν οι υπηρέτες ως ερμηνείες, κι δη οι Αινείας Τσαμάτης και Ιωάννα Παππά, που τους ενσαρκώνουν. Η Βίκυ Βολιώτη και ο Νίκος Αντωνίου ίσως και να αδικούνται στην κρίση μου, αφού οι ρόλοι τους χρησιμοποιούν την εκφραστικότητα, κι όχι το λόγο, στο χτίσιμο αυτής της παράστασης.

Εξαιρετική η φωνή του διοικητή του νησιού που ανήκει στον Κωνσταντίνο Ευστρατίου. Πολύ καλή η μουσική επιμέλεια και τα φώτα της παράστασης, ενώ κοστούμια και σκηνικό ακολούθησαν το σκηνοθετικό όραμα της Μαριάννας Κάλμπαρη, που τόλμησε να προσδώσει μια πιο φρέσκια ματιά σε ένα κλασικό έργο, κερδίζοντας ένα διαφορετικό κοινό, όπως εμάς, που αγκαλιάζουμε τους νεωτερισμούς.

Συνολικά, πρόκειται για μια παράσταση που σε κερδίζει με όσα υπονοεί μέσα από την οπτική της, παρουσιάζοντας εικόνες που πριν λίγα χρόνια κυριαρχούσαν ως “ψυχαγωγία” στις βραδινές ζώνες της τηλεόρασης και τις οποίες επιβραβεύαμε με υψηλές τηλεθεάσεις, καταδεικνύοντας τη μικρότητα της ανθρώπινης υπόστασης και την οδυνηρή αλήθεια, πως παρά την πρόοδο σε πολλούς τομείς, ακόμη παραμένουμε μετεξετασταίοι σε θέματα ηθικής και συμπεριφορών.

Περισσότερα στη δημοσίευσή μας εδώ.