Είδαμε την παράσταση ‘Art’ στο θέατρο Πέτρας

*Πριν 4 μήνες, είχα στα χέρια μου έναν προγραμματισμό για όσα θα θέλαμε να δούμε στο υπόλοιπο της θεατρικής σεζόν, κι εγώ και τα υπόλοιπα παιδιά εδώ. Κι είχαμε κανονίσει και συνεντεύξεις και συναντήσεις και διάφορα άλλα που έμειναν στα “χαρτιά”, γιατί η πανδημία και όσα έφερε, ανέτρεψαν το πρόγραμμα όλων, σε όλους τους τομείς της ζωής μας. Αυτό το διάστημα, μας έλειψε πάρα πολύ το θέατρο και η μυσταγωγία μιας παράστασης, αλλά και οι συναυλίες. Η δική μας επανεκκίνηση είχε μάσκα στην είσοδο και την έξοδο (μην την ξεχνάτε να την φέρνετε μαζί σας, και για να μην κάνετε πιο δύσκολη τη ζωή του προσωπικου στις υπαίθριες εκδηλώσεις), θέσεις με σηματοδότηση (δεν καθόμαστε στον κίτρινο κύκλο!) και πολύ αγωνία για το πόσοι θα μας συντροφεύσουν στη θέαση. Ευτυχώς ήμασταν αρκετοί και ιδιαίτερα θερμοί – ευχή να πολλαπλασιαστούμε στις υπόλοιπες εκδηλώσεις, τηρώντας τους κανόνες και σεβόμενοι πάντα τους εργαζόμενους και τους υπόλοιπους θεατές.

Υπάρχει κάποιος κώδικας που ορίζει τι είναι τέχνη; Υπάρχει ένας άλλος αντίστοιχος κώδικας που προσδιορίζει τι είναι φιλία; Και μήπως υπάρχει και κάτι σαν αυτό που προανέφερα, που σχηματοποιεί αυτό που ονομάζουμε ζωή και, σε επέκταση, την ιδιότητα της ατομικότητας;

Ευτυχώς, για όλα αυτά δεν έχουμε κανένα εγχειρίδιο και, πέραν κάποιων γενικών και ψιλο-αόριστων “κανόνων”, οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται και ενεργούν σύμφωνα με τη μοναδικότητά τους. Και η μοναδικότητες όλων μας, μαζί με κάποια άλλα χαρακτηριστικά, μας οδηγούν σε επιλογές.

Με τρεις διαφορετικούς ανθρώπους, που είναι φίλοι, παρόλο που με μια πρώτη ματιά δεν πολυταιριάζουν, ασχολείται η παράσταση που είδαμε χθες το βράδυ στην Πετρούπουλη. Ο Σερζ, νεόπλουτος, μεγάλος αστός, με πελάτεια, λόγω επαγγέλματος, στα ανώτερα οικονομικά κλιμάκια, ψάχνει την ταυτότητα και τη θέση του σε αυτόν το κόσμο, μέσα από το νέο ενδιαφέρον του για τη μοντέρνα τέχνη. Ο Μαρκ, έτερος οικονομικά ευκατάστατος, αρκετά εγωιστής για να αποδεχτεί τη διαφορετικότητα των άλλων και το κριτήριό του είναι το πόσο στα μάτια του το είδωλο των φίλων του προσομοιάζει στο δικό του… Ο Ιβαν, ο τρίτος της συντροφιάς, είναι ο λιγότερο οικονομικά άνετος και ταυτόχρονα ο πλέον συναισθηματικός και ο συνδετικός κρίκος τους, αφού πάντα προσπαθεί να βρει τις ισορροπίες για να μη διαταραχτούν οι σχέσεις.

Μετά την αγορά ενός λεύκου πίνακα με λευκές λεπτές γραμμές, ενός πολύ “μοδάτου” ζωγράφου, ο Σερζ αισθάνεται την ανάγκη να το μοιραστεί με τον Μαρκ. Ο φίλος του, βλέποντας το “έργο”, εκφράζει αυτό που θα λέγαμε οι περισσότεροι στη θέα ένος τέτοιου έργου, ειδικά αν τον είχε χρυσοπληρώσει ο φίλος μας, όπως εν προκειμένω ο Σερζ. Αυτό φέρνει την πρώτη ανεπαίσθητη δόνηση στη σχέση των δύο και ο Μαρκ δεν μπορεί να καταλάβει τι ακριβώς σκέφτεται ο Σερζ· ο δε Σερζ απορεί γιατί ο φίλος του δεν χαίρεται με τη χαρά του. Ο Ιβαν, που θα επέμβει ξανά, αφού μάθει από τον Μαρκ τι έχει συμβεί, θα προσεγγίσει με συγκαταβατικότητα τον Σερζ και το νέο του απόκτημα, προσπαθώντας να καταλάβει τι είναι αυτό που τον γοητεύει στον λευκό πίνακα. Ακολούθως, θα συμβουλεύσει τον Μαρκ, την επόμενη φορά που θα βρεθει με τον φίλο τους, να προσπαθήσει να είναι πιο διαλλακτικός και να μη δημιουργήσει εκ νέου εντάσεις.

Μια συνάντηση των τριών στο σπίτι του Σερζ, για την καθιερωμένη εβδομαδιαία τους κοινή έξοδο, που ξεκινάει με την τριών τετάρτων καθυστέρηση του Ιβαν, γίνεται η αφορμή για μια συζήτηση, που όλοι οι ήρωες αποκαλύπτουν όλο το πλάτος της προσωπικότητάς τους και το πώς αντιλαμβάνονται, σε ζεύγη, τον τρίτο κάθε φορά της παρέας.

Ο Ιβαν είναι ο άνθρωπος που έχει παγιδευτεί σε μια εικόνα, που απέχει πολύ από αυτό που πραγματικά είναι – είναι η ψυχή της παρέας, με το χαμόγελο και τα αστεία – δημόσια, αλλά σπίτι είναι μόνος, έχει μια δουλειά που μισεί, μια μέλλουσα σύζυγο που του εξασφαλίζει όσα “πρέπει”, μια θεότρελη οικογένεια που του φορτώνει όλα τα ψυχοδραματικά της και έναν πανάκριβο ψυχαναλυτή, που τα τρία τελευταία χρόνια τού έχει “αρμέξει” μια περιουσία, αλλά ουσιαστικά δεν τον έχει βοηθήσει, να αγαπήσει τον εαυτό του. Είναι ο μόνος που προσπαθεί να κρατήσει όσα γνωρίζει στη θέση τους, για τη δική του ιδιαίτερη “εσωτερική” ηρεμία και ασφάλεια, καθώς δεν μπορεί να διαχειριστεί επιπλέον αλλαγές αυτή τη στιγμή στη ζωή του.

Ο Μαρκ είναι ένας ξιπασμένος μεγαλοαστός, που πιστεύει ότι είναι αντικείμενο θαυμασμού και άξιος συστάσεως σε μεγάλα κοινά ως κάτι το εξαιρετικό. Οτιδήποτε ξεφεύγει από αυτή τη συνθήκη, αυτομάτως του δημιουργεί ανισορροπία και του βγάζει μια παράλογη διεκδικητικότητα, καθώς αυτός, ως σημείο αναφοράς, είναι ο οδηγός της ζωής του περίγυρού του. Παγιδευμένος κι αυτός σε μια σχέση, που μάλλον δεν είναι και η καλύτερή του, αλλά λίγο η συνήθεια είναι μεγάλο κακό, αλλά επιπροσθέτως (όπως υποπτεύτηκα) η τωρινή σύντροφος είναι πιο διαχειρίσιμη στο να τη μεταμορφώνει στον θηλυκό εαυτό του, που δε χορταίνει να θαυμάζει (και νάρκισσος λοιπόν)!

Ο Σερζ έχει πολλά λεφτά, έναν αποτυχημένο γάμο, που αντιλαμβανόμαστε ότι δεν πέτυχε, γιατί ουσιαστικά ο ίδιος δεν το πήρε ποτέ σοβαρά και μια τεράστια ανασφάλεια που προσπαθεί με διάφορους τρόπους να γεμίσει. Είτε προσκολλημένος σε άτομα περισσής αυτοπεποίθησης, είτε σε κύκλους φιλότεχνων ή άλλων ασχολιών, έχει το σύνδρομο του ανικανοποίητου, με παράλληλη όμως έπαρση που του δίνει η οικονομική του άνεση, ότι έχει για κάποια θέματα άποψη. Σίγουρα πιο συναισθηματικός από τον Μαρκ, παλατζάρει στις συζητήσεις πότε από εδώ και πότε από εκεί, καθώς ταυτίζεται σε διαφορετικά σημεία με καθένα από τους δύο φίλους τους.

Το παράλογο του νυχτερινού αυτού διαλόγου ολοκληρώνεται με τη σολομώντια λύση της “δοκιμαστικής περιόδου και επανελέγχου” της φιλίας των τριών – δεν μπορεί να γίνει κι αλλιώς, αφού είναι κουμπάροι οι δύο στον γάμο του Ιβαν. Η κίνηση ματ του Σερζ, που επιτρέπει στον Μαρκ να κάνει στον λευκό πίνακα μια “παρέμβαση” (με τη γνώση ότι αυτή είναι προσωρινή, άρα το έργο δεν θα χαλάσει), φέρνει την παύση των “εχθροπραξιών” και αφήνει για το μέλλον τα τελικά ξεκαθαρίσματα (αν αυτά επιδιώξουν πραγματικά οι τρεις να τα κάνουν κάποτε).

Μια παράσταση με τρεις ηθοποιούς επί σκηνής και αρκετά πρόσωπα του περιβάλλοντός τους να πρωταγωνιστούν, εν τη απουσία τους, μια διεισδυτική ματιά μέσα από την πολύ χιουμοριστική οπτική της Γιασμίν Ρεζά, στη φιλία, τις σχεσεις, την οικογένεια, σε αυτά που θέλουμε και εκείνα που επιλέγουμε, με μια λέξη στην ίδια τη ζωή.

Πολύ ζωντανή η μετάφραση και η σκηνοθετική προσέγγιση του Σταμάτη Φασουλή, που έφτιαξε τρεις πολύ οικείους, στο κοινό, ήρωες, τρεις δικούς μας φίλους, τρεις ανθρώπους που σίγουρα, έστω και μια φορά, έχουμε συναναστραφεί. Για να το πετύχει αυτό, είχε την ευτυχία να συνεργάζεται με τρεις υπέροχους ηθοποιούς.

Ο Χρήστος Χατζηπαναγιώτης είναι ο Σερζ, ο μεγαλοαστός που έχει αυτό το μόνιμο ανικανοποιήτο, που εκεί που θες να μην ασχοληθείς μαζί του, εκεί τον αγαπάς! Πάρα πολύ καλός, παρότι δεν ξέφυγε πολύ από αυτά που μας έχει δείξει όλα αυτά τα χρόνια στο θέατρο.

Ο Θανάσης Κουρλαμπάς είναι ο Μαρκ – κατάφερε να μην θέλω να τον βλέπω! Ακόμη μια απόδειξη του πόσο καλός είναι και πώς κουμπώνει με άνεση σε ό,τι ρόλο και να του δοθεί.

Ο Θανάσης Τσαλταμπάσης είναι ο Ιβαν – ο ήρωας που θες να αγκαλιάσεις και να του φωνάζεις “αδερφέ μου”! Εξαιρετικός σε ακόμη μια παράσταση που τον βλέπω (αστεία-αστεία τα τελευταία χρόνια έχω δει τα πάντα όλα απ’ό,τι έχει παίξει). Είναι ο καταλύτης και η κινητήριος δύναμη του έργου για μένα.

Πολύ όμορφο και λειτουργικό το ολόλευκο σκηνικό και πολύ ωραίοι οι φωτισμοί της παράστασης.

Κλείνοντας, θα σας προτρέψω να δείτε αυτήν την παράσταση, γιατί θα περάσετε πολύ ευχάριστα για μιάμιση ώρα, θα γελάσετε αρκετά, θα βρείτε κοινούς δεσμούς με τους ήρωες, θα πάρετε υλικό για σκέψη και θα χαρείτε μια πολύ ωραία δουλειά που “μυρίζει” από μακριά ότι έχει γίνει με πολύ αγάπη και μεράκι, σε ιδιαιτέρως δύσκολες συνθήκες, μεσα σε όσα ζήσαμε και ζούμε κάθε μέρα, ελέω πανδημίας.

Περισσότερα εδώ.

Τheodore a.k.a. Evil Chef, 15 Ιουλίου 2020