Βιβλιοπροτάσεις

ΠΑΡΑΞΕΝΟΙ ΦΤΩΧΟΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΕΣ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΛΦΕΙΟΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΙΛΤ. ΣΑΛΕΜΗΣ

ΤΙΜΗ: 24,50 €

ΣΕΛΙΔΕΣ: 380

ΔΙΑΣΤΑΣΗ: 17×24

ΙSBN: 978-960-6679-37-7

Ποιοι είναι αυτοί οι Παράξενοι Φτωχοί Στρατιώτες που καταφτάνουν με τ’ άλογά τους στην πόλη των τεναγών, στο Λίντο, και στρατωνίζονται στη Ραβένα, στα τέλη του 15ου αιώνα; Από πού έρχονται και γιατί οι Βενετσιάνοι, πατρίκιοι και πληβείοι, σπεύδουν να θαυμάσουν τις μεγαλειώδεις παρελάσεις τους; Ποιοι είναι αυτοί οι Στρατιώτες που κονταρομαχούν το 1491, πάνω στο παγωμένο Κανάλε Γκράντε, προς τιμήν της Βασίλισσας της Κύπρου, Κατερίνας Κορνάρο;

Η επική ιστορία των Αρβανιτών Ελλήνων Στρατιωτών (Stradioti), στα κάστρα του Μοριά, η αναχώρησή τους από το Ναύπλιο, η άφιξή τους στη Βενετία, οι μάχες τους στην ιταλική χερσόνησο και ως τις ακτές του Ατλαντικού. Η σχέση τους με τους βασιλιάδες της Ευρώπης, με τον Κάρολο Η΄ της Γαλλίας, με τον Ερρίκο Η΄ της Αγγλίας. Η ηρωική τους άμυνα στην Κύπρο, η εγκατάστασή τους στην Κοιλάδα του Ασωπού και στην υπόλοιπη, μισοερημωμένη, πλην όμως εύφορη και ένδοξη Βοιωτία. Η κατάκτηση της Ρούμελης από τους Τούρκους και η ιδιαίτερη σχέση των Στρατιωτών με τους καινούργιους τυράννους.

Οι συνήθειές τους, η ιδιοφυής και μακραίωνη πολεμική τους τέχνη, τα γρήγορα σαν τον άνεμο άλογά τους, η εντυπωσιακή αρματωσιά τους, ο δωρικός, ριψοκίνδυνος, καρτερόθυμος και φιλότιμος χαρακτήρας τους, η λιτή διατροφή τους, η πίστης τους και τα πρότυπά τους, τα τραγούδια τους και οι ραψωδοί τους. «Η πατρογονική αμαρτία της μέχρι φθόνου ισότητος». Όλα αυτά ζωγραφίζουν την εικόνα των δικών μας ιπποτών, των γενναίων αυτών μαχητών που βρίσκονται στους αντίποδες των Φράγκων συναδέλφων τους.

Η εθνική τους ταυτότητα και η συζήτηση γύρω απ’ αυτήν: Είναι οι Αρβανίτες Έλληνες; Ήταν, τότε, οι Αρβανίτες Έλληνες; Ή μήπως ήταν τότε «Αλβανοί», και γίνανε μετά Έλληνες; Υπάρχουν όντως «Αλβανοί» ή μόνο Σκιπιτάροι; Ποια είναι σήμερα η σχέση μας μαζί τους; Πόσο «Αλβανοί» είναι σήμερα οι «Σκιπιτάροι»;

Ειδικά για την Βοιωτία:

Οι Στρατιώτες τεκμηριώνουν πως η Βοιωτία ήταν, πάντα και ως τους τελευταίους πολέμους, οστρατηγικός ρόμβος της Ελλάδας. Το γεγονός αυτό ωθεί όλους τους κυβερνήτες της, ναπρονοιάζουν στα εδάφη της ισχυρές Αρβανίτικες δυνάμεις. Όλη η Βοιωτία είναι άρβανο, ολόκληρη η Βοιωτία είναι δερβένι. Γύρω από όλα αυτά προσκομίζονται άφθονα στοιχεία από την αρχαία ιστορία της περιοχής αλλά και από την πολύ πρόσφατη.

Πέραν τούτου, η Βοιωτία έχει μιαν ιδιαίτερη σχέση με την Ήπειρο από παλιά. Από τους Χάονες, τους Άβαντες, τον Κάδμο, την Αρμονία. Η σχέση αυτή δεν είναι απλώς φυλετική, είναι ζώσα πολιτισμική παράδοση που εκτείνεται σε τρεις χιλιετίες. Οι Στρατιώτες προσκομίζουν εντυπωσιακά στοιχεία για όλα αυτά και μας εμπνέουν να επανιδρύσουμε τις κοινωνίες μας αίροντας τη σχάση Ζην και Ευ Ζην, κατά τον αρχαίο χρησμό του Μαντείου των Δελφών στον Κάδμο: «Περί μεν Ευρώπης μη πολυπραγμονείν […] πόλιν κτίζειν».

Στοιχεία οι Στρατιώτες προσκομίζουν και για τη συγκεκριμένη ιστορία των χωριών της Βοιωτίας. Αναφέρονται στους οικιστές –με μια σειρά χαρτών από διαφορετικές χρονολογίες-, στα πρώτα τους ονόματα, στην κινητικότητα και στις μεταλλάξεις που υπέστησαν οι οικισμοί εκείνοι, εωσότου πάρουν τη σημερινή μορφή τους και αποκτήσουν τα σημερινά τους ονόματα.

Τέλος, οι Στρατιώτες, επιδιώκοντας να είναι όσο το δυνατόν περισσότερο κατανοητοί, παραθέτουν πολλά, ποικίλα και σπάνια στοιχεία (χάρτες, πίνακες, εικόνες, γκραβούρες, στίχους, αφηγήσεις κι ένα εκτεταμένο παράρτημα με αρχαία κείμενα σε μετάφραση για την περιοχή του Ασωπού), για την ευκολότερη προσέγγιση και μελέτη της ιστορίας των Αρβανιτών. Ξεχωριστή θέση σε αυτά τα στοιχεία κατέχουν τα δύο χρονολόγια και το πλήθος των δημοτικών και άλλων τραγουδιών της εποχής.

 

ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΖΩΟ: ΑΠΟ ΤΟ ΑΠΩΤΕΡΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΣΤΟ ΕΓΓΥΣ ΜΕΛΛΟΝ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΤΟΠΤΡΟ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: JARED DIAMOND

ΔΙΑΣΚΕΥΗ: REBECCA STEFOFF

ΤΙΜΗ: 24 € (χωρίς Φ.Π.Α.)

ΣΕΛΙΔΕΣ: 340

ΔΙΑΣΤΑΣΗ: 14 × 21

ΙSBN: 978-618-5111-31-1

Εμείς, τα ανθρώπινα όντα, μοιραζόμαστε περισσότερο από το 98% των γονιδίων μας με τους χιμπαντζήδες. Εντούτοις αποτελούμε το κυρίαρχο είδος στον πλανήτη. Ιδρύσαμε πολιτισμούς και θρησκείες, αναπτύξαμε περίπλοκες και ποικίλες μορφές επικοινωνίας, θεμελιώσαμε επιστήμες, χτίσαμε πόλεις και δημιουργήσαμε συγκλονιστικά έργα τέχνης. Έχουμε, όμως, και μερικά ζοφερά γνωρίσματα, όπως τη μαζική εξόντωση μελών του είδους μας και άλλων ειδών. Από την άλλη, οι χιμπαντζήδες παρα­μένουν ζώα ασχολούμενα με τις βασικές ανάγκες της επιβίωσής τους. Τι το ιδιαίτερο έχει η διαφορά τού σχεδόν 2% στο DNA μας, η οποία έχει προκαλέσει τέτοια απόκλιση ανάμεσα σε εξελικτικά ξαδέλφια;

Σε τούτο το συναρπαστικό, προκλητικό, παθιασμένο και γεμάτο γνώση και προβληματισμό έργο, ο Jared Diamond, διαπρεπής επιστή­μονας και συγγραφέας, διερευνά πώς ο άνθρωπος, το εκπληκτικό αυτό ζώο, εξελίχθηκε και ξεχώρισε από τους χιμπαντζήδες, κατάφερε σε εντυπωσιακά σύντομο χρονικό διάστημα να δεσπόσει στον κόσμο, και τελικά ανέπτυξε τα μέσα που ενδέχεται να επιφέρουν την αμετάκλητη καταστροφή του.

Το βιβλίο στην πλήρη έκτασή του και χωρίς εικονογράφηση κυκλο­φόρησε το 2009 με τον τίτλο Ο τρίτος χιμπαντζής. Το παρόν αποτελεί διασκευή εκείνου από τη συγγραφέα Rebecca Stefoff, είναι πιο σύντομο και ευαίσθητα εικονογραφημένο. Ένα εξαιρετικό ανάγνωσμα για όσους ενδιαφέρονται για την εξέλιξη και το μέλλον του ανθρώπινου είδους.

Έγραψαν για το βιβλίο:

• «Μια ευρεία μελέτη για το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος, με προ­κλητικές απόψεις για την εξέλιξη, την προσαρμογή, την πολιτισμική πολυμορφία, τη σεξουαλικότητα, τις γενοκτονίες, τις φυλές, τις μαζικές εξαφανίσεις του παρελθόντος και του παρόντος, τη γλώσσα, ακόμη και για την αναζήτηση εξωγήινης νοημοσύνης. […] Η δύναμη των απόψεων του Diamond είναι αυτή που τις κάνει προκλητικές, είτε εξηγεί γιατί εμείς, σε αντίθεση με όλα τα υπόλοιπα κοινωνικά ζώα, προτιμούμε να κάνουμε σεξ κατ’ ιδίαν, είτε περιγράφει την παρόρμησή μας για κάπνι­σμα ή για χρήση επικίνδυνων ουσιών ως άλλη εκδήλωση των ζωικών επιδείξεων, όπως τα φτερά των αρσενικών παραδείσιων πτηνών. […] Οι σκεπτόμενοι αναγνώστες που ενδιαφέρονται για τα πεδία της εξελικτι­κής επιστήμης, της ανθρωπολογίας, της ψυχολογίας, τηςανθρώπινης ιστορί­ας και του πολιτισμού θα βρουν πολλά για να σκεφτούν και να διδαχθούν από το βιβλίο».
—John Peters, School Library Journal

• «Είναι ακριβώς το είδος του βιβλίου που πρέπει να αποτελέσει εγχειρίδιο για ένα ανανεωμένο πρόγραμμα σπουδών στην επιστήμη: ευχάριστο, με προκλητικές θέσεις και σύγχρονο. […] Αγοράστε το και διαβάστε το, ακόμη και αν οι δάσκαλοί σας δεν πρόλαβαν ακόμη να σας το συστήσουν».
—Guy Claxton, Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ

Οι συγγραφείς:

Ο Jared Diamond είναι καθηγητής βιογεωγραφίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες (UCLA). Άρχισε την επιστημονική σταδιοδρομία του στη φυσιολογία και επεκτάθηκε στην εξελικτική βιολογία και στη βιογεωγραφία. Έχει εκλεγεί στην Εθνική Ακαδημία Επιστημών των ΗΠΑ, στην Αμερικανική Ακαδημία Τεχνών και Επιστημών και στην Αμερικανική Φιλοσοφική Εταιρεία. Είναι πολυγραφότατος και έχει τιμηθεί με πολλά βραβεία. Από τις εκδόσεις μας κυκλοφορούν ακόμη τα βιβλία του:

• Ο κόσμος μέχρι χθες ―Τι μπορούμε να μάθουμε από τις παραδοσιακές κοινωνίες;

• Κατάρρευση ―Πώς οι κοινωνίες επιλέγουν να αποτύχουν ή να επιτύχουν

• Όπλα, μικρόβια και ατσάλι ―Οι τύχες των ανθρώπινων κοινωνιών (βραβείο Πούλιτζερ)

• Ο τρίτος χιμπαντζής ―H εξέλιξη και το μέλλον του ανθρώπινου ζώου

• Γιατί το σεξ είναι διασκεδαστικό; ―Η εξέλιξη της ανθρώπινης σεξουαλικότητας

Η Rebecca Stefoff είναι συγγραφέας πολλών βιβλίων για παιδιά και νεα­ρούς αναγνώστες, με θεματολογία από τον χώρο της επιστήμης και της ιστορίας.

Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΈΝΤΟΥΑΡΝΤ ΑΪΝΣΤΑΙΝ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΛΩΡΑΝ ΣΕΚΣΙΚ

ΤΙΜΗ: 15€ (χωρίς ΦΠΑ)

ΣΕΛΙΔΕΣ: 288

ΔΙΑΣΤΑΣΗ: 14×21

ΙSBN: 978-960-221-641-5

«Όλοι με περνάνε για τρελό. Είμαι ο γιος του Αϊνστάιν.»

ΕΝΤΟΥΑΡΝΤ ΑΪΝΣΤΑΪΝ

«Ο γιος μου είναι το μόνο πρόβλημα που παραμένει άλυτο.»

ΑΛΜΠΕΡΤ ΑΪΝΣΤΑΪΝ

Στις δύο αυτές φράσεις συμπυκνώνεται ένα προσωπικό δράμα όπου αντηχούν η φωνή του ξεχασμένου παιδιού, ο πόνος μιας μητέρας και οι αδυναμίες των μεγάλων ανδρών.

Ο Έντουαρντ είναι είκοσι χρονών το 1930 όταν η μητέρα του Μιλέβα τον οδηγεί στο άσυλο. Ο γιος τού Αϊνστάιν θα περάσει τη ζωή του ανάμεσα στους τρελούς, εγκαταλειμμένος απ’ όλους, μέσα στην απόλυτη ένδεια. Ο Λωράν Σεκσίκ ξετυλίγει σ’ αυτό το μυθιστόρημα τα αλληλένδετα πεπρωμένα τριών ανθρώπων, με φόντο την τραγωδία του αιώνα και την εποποιία μιας μεγαλοφυΐας.

Ο Laurent Seksik είναι γιατρός και συγγραφέας της βιογραφίας του Άλμπερτ Αϊνστάιν το 2008, καθώς και των μυθιστορημάτων Les mauvaises pensées (1999), La folle histoire (2002) [Prix Littré 2005], La Consultation (2005), Les derniers jours de Stefan Zweig (2010), La légende des fils (2011), Lecas Eduard Einstein (2013 –Λογοτεχνικό βραβείο Hebdos en Région 2014).

ΔΕΚΕΜΒΡΙΑΝΑ 1944. Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ

ΤΙΜΗ: 20€ (χωρίς ΦΠΑ)

ΣΕΛΙΔΕΣ: 376

ΔΙΑΣΤΑΣΗ: 17×24

ΙSBN: 978-960-221-640-8

Στην κρίσιμη περίοδο του τέλους του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η Ευρώπη συνταράχθηκε από την πολιτική αντιπαράθεση μεταξύ των δυνάμεων που συγκρότησαν την Αντίσταση και διεκδικούσαν κεντρική θέση στις μεταπολεμικές πολιτικές εξελίξεις και των εξόριστων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων που επιδίωκαν την επάνοδό τους στην εξουσία. Η Ελλάδα υπήρξε η μοναδική ευρωπαϊκή χώρα όπου η ένταση αυτής της αντιπαράθεσης οδήγησε σε ένοπλη σύγκρουση τις μέχρι τότε συμμαχικές δυνάμεις του ΕΑΜ και των Βρετανών, πριν ακόμη από τη λήξη του πολέμου. Τον Δεκέμβριο του 1944, ενάμιση μόλις μήνα μετά την πανηγυρική απελευθέρωση της πρωτεύουσας, ξέσπασε «Η Μάχη της Αθήνας», η σφοδρότερη στρατιωτική αναμέτρηση που έγινε ποτέ στην πρωτεύουσα.

Εβδομήντα χρόνια μετά, πολλά ερωτήματα γύρω από τα «Δεκεμβριανά» παραμένουν αναπάντητα. Ο κεντρικός τους ρόλος στις πολιτικές εξελίξεις που οδήγησαν στον Εμφύλιο και στο διχαστικό κοινωνικοπολιτικό καθεστώς των επόμενων δεκαετιών συγκρότησε ιδεολογικά φορτισμένες ερμηνείες. Όπως κάθε γενικό και πολιτικά στοχευμένο αφήγημα, ο «ηρωικός Δεκέμβρης» της Αριστεράς και ο «δεύτερος γύρος της κομμουνιστικής ανταρσίας» της Δεξιάς χαρακτηρίζονται από την επιλεκτική χρήση του παρελθόντος, την αποσιώπηση ή διαστρέβλωση των γεγονότων και τη συγκάλυψη των πολιτικών ευθυνών.

Το βιβλίο αυτό, η πρώτη επιστημονική μελέτη που επικεντρώνεται στα ίδια τα γεγονότα στηριγμένη σε αδημοσίευτες κυρίως πηγές, επιχειρεί να δώσει απαντήσεις στα κρίσιμα ερωτήματα: Ποιες ήταν οι αιτίες που οδήγησαν στο ξέσπασμα των μαχών και σε ποιο πολιτικό και κοινωνικό πλαίσιο εκδηλώθηκαν; Πώς εξελίχθηκαν, μέρα με τη μέρα, οι συγκρούσεις που μετέτρεψαν την πόλη σε πεδίο μάχης (από τις μεγάλες στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Γουδί, στου Μακρυγιάννη, στους στρατώνες των Παραπηγμάτων στο Κολωνάκι και στους Αμπελόκηπους μέχρι τις οδομαχίες της Ομόνοιας, των Εξαρχείων και του Μεταξουργείου, από τις φονικές μάχες στους λόφους του Αρδηττού και στο Αλεποβούνι μέχρι τον βομβαρδισμό της Καισαριανής και την προέλαση των Βρετανών από το Φάληρο προς το κέντρο της Αθήνας); Τέλος, καταγράφοντας τη δράση της Εθνικής Πολιτοφυλακής, η έρευνα προσπαθεί να φωτίσει τα δύσκολα ζητήματα των εκτελέσεων, της ταυτότητας των θυμάτων και των νεκρών αμάχων από τους βρετανικούς βομβαρδισμούς, που εξακολουθούν να καθορίζουν τη μνήμη των Δεκεμβριανών.

(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Το βιβλίο διερευνά την κρίσιμη, για τη σύγχρονη ελληνική ιστορία, περίοδο των Δεκεμβριανών. Ξεκινώντας από τις πολιτικές εξελίξεις του τελευταίου χρόνου της Κατοχής σκιαγραφεί το πολιτικό και κοινωνικό πλαίσιο εντός του οποίου εκδηλώθηκε η διαμάχη γύρω από το κομβικής σημασίας ζήτημα της μορφής που θα λάμβανε το πολιτικό σύστημα της χώρας μετά τη λήξη του πολέμου. Η παρούσα μελέτη παρακολουθεί τη σύγκρουση μεταξύ του αστικού πολιτικού χώρου, ο οποίος με τη συμβολή της βρετανικής κυβέρνησης επιδίωκε την επαναφορά του στην εξουσία, και του ΕΑΜ, που στόχευε στην ανατροπή του προπολεμικού πολιτικού καθεστώτος, η οποία οδήγησε στη στρατιωτική σύγκρουση τον Δεκέμβριο του 1944.

Μέσα από τη χρήση βρετανικών και κυβερνητικών στρατιωτικών αναφορών, που δημοσιεύονται για πρώτη φορά, και στρατιωτικών διαταγών του ΕΛΑΣ, καταγράφεται μέρα με την ημέρα η εξέλιξη της μάχης. Οι μεγάλες στρατιωτικές επιχειρήσεις στο Γουδί, στου Μακρυγιάννη, στους στρατώνες των Παραπηγμάτων στο Κολωνάκι και στους Αμπελόκηπους, οι οδομαχίες της Ομόνοιας, των Εξαρχείων και του Μεταξουργείου, οι φονικές μάχες στους λόφους του Αρδηττού και στο Αλεποβούνι, ο βομβαρδισμός της Καισαριανής, η προέλαση των Βρετανών από το Φάληρο προς το κέντρο της Αθήνας, είναι μερικές από τις συγκρούσεις μεταξύ του ΕΛΑΣ και των βρετανικών και ελληνικών κυβερνητικών δυνάμεων που μετέτρεψαν την Αθήνα και τις συνοικίες της σε πεδίο μάχης.

Παράλληλα με τη διεξαγωγή των πολεμικών επιχειρήσεων το ενδιαφέρον στρέφεται σε ζητήματα όπως ο «πόλεμος» της προπαγάνδας, η περίθαλψη και η σίτιση των αμάχων, οι προσπάθειες για πολιτική επίλυση της κρίσης, το μέτρο της ομηρίας και των μαζικών συλλήψεων.

Η δράση της Εθνικής Πολιτοφυλακής, οι εκτελέσεις, η ταυτότητα των θυμάτων των Δεκεμβριανών, οι νεκροί άμαχοι από τους βρετανικούς βομβαρδισμούς, αποτελούν το πιο δύσκολο κομμάτι της έρευνας που αναδεικνύει αυτό το βιβλίο.

Εντάσσοντας τα Δεκεμβριανά στο ευρύτερο πλαίσιο πολιτικής αναταραχής που χαρακτήριζε τη μετάβαση από την κατεχόμενη στη μεταπολεμική Ευρώπη, η παρούσα μελέτη επιδιώκει να αναδείξει τη διεθνή διάσταση της μάχης της Αθήνας. Λίγο πριν από την έναρξη του Ψυχρού Πολέμου και με την Ευρώπη χωρισμένη σε «σφαίρες επιρροής», τα Δεκεμβριανά αποτέλεσαν μια πραγματική «πυριτιδαποθήκη» που απειλούσε τον υπό συγκρότηση –και γι’ αυτό το λόγο εύθραυστο– νέο διεθνή συσχετισμό δυνάμεων.

Ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1970. Έλαβε πτυχίο οικονομικών επιστημών από το Πανεπιστήμιο Πειραιά και στη συνέχεια εκπόνησε τη διδακτορική διατριβή του στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Σʼ αυτήν στηρίχθηκε το πρώτο βιβλίο του Η εμπειρία της Κατοχής και της Αντίστασης στην Αθήνα (Αλεξάνδρεια, 2012).

Αρθρογραφεί σε επιστημονικά περιοδικά και έχει διοργανώσει, ως ιδρυτικό μέλος του Φόρουμ Κοινωνικής Ιστορίας, τέσσερα συνέδρια για τη δεκαετία του 1940 και την περίοδο του Μεσοπολέμου. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα εστιάζονται στο πρώτο μισό του 20ού αιώνα και κυρίως στην περίοδο της Κατοχής. Επίσης ασχολείται με την τοπική και προφορική ιστορία και την ιστορία της Αθήνας. Έχει συνεπιμεληθεί τον συλλογικό τόμο Η ελληνική κοινωνία στη δεκαετία του 1940. Η εποχή των ρήξεων (Θεσσαλονίκη, Επίκεντρο, 2012).